یکی از شایعترین مشکلات پوستی کم آبی و دهیدراته شدن پوست است. یک وضعیت پوستی که همه انواع پوست ممکن است آن را تجربه کنند. اغلب پوست دهیدراته با پوست خشک یا خشکی پوست اشتباه گرفته میشود اما پوست خشک یک نوع پوستی است که به طور ژنتیکی به ارث میبریم و اغلب در طول زندگی تغییر نمیکند. پوست دهیدراته یک عارضه پوستی است که در اثر مراقبت پوستی اشتباه ایجاد میشود.
تفاوت پوست خشک با پوست دهیدراته
اغلب پوست دهیدراته با پوست خشک یا خشکی پوست اشتباه گرفته میشود اما پوست خشک یک نوع پوستی است که به طور ژنتیکی به ارث میبریم و اغلب در طول زندگی تغییر نمیکند. پوست دهیدراته یک عارضه پوستی است که در اثر مراقبت پوستی اشتباه ایجاد میشود.
تفاوت پوست دهیدراته با پوست خشک در این است در نوع پوست خشک کمبود رطوبت و چربی دیده میشود اما در پوست دهیدراته فقط کمبود آب و رطوبت.
- پوست دهیدراته : کمبود آب و ترشح مقدار زیادی چربی
- پوست خشک : کمبود آب و ترشح ناکافی چربی.
ترشح بیش ار اندازه چربی از جمله مواردی که تحمل پوست دهیدراته را آزاردهندهتر از پوست خشک میکند. پوست خشک به دلیل کمبود ترشح چربی مستعد آکنه نیست اما پوست چرب دهیدراته مستعد آکنه نیز هست.
پوست دهیدراته یک وضعیت یا مشکل پوستی است نه نوع پوست. به همین دلیل هنگامی که افراد با پوست چرب دهیدراته کمبود آب پوست را برطرف میکنند ترشح چربی پوست کمتر شده و به حالت نرمال نزدیک میشود.
علایم پوست دهیدراته و کم آب
اگر پوست شما چرب و دهیدراته است احتمالا پس از تمیز کردن پوست احساس خوبی دارید اما در کمتر از چند ساعت پوست به شدت چرب میشود و با وجود چرب بودن پوست احساس خشکی و کشیدگی در پوست دارید. پوست در ظاهر مانند کاغذ نازک به نظر میرسد و زمانی که پوست را میکشید یا فشار میدهید خطوط ریزی را مشاهده میکنید. در برخی موارد پوسته پوسته شدن به خصوص در اطراف بینی، لب و چانه نیز دیده میشود.
پس علایم اصلی پوست چرب کمآب شامل ترشح بیش از اندازه چربی و احساس خشکی و کشیدگی در پوست با وجود چربی و در برخی موارد پوسته پوسته شدن برخی قسمتهای صورت است.
چه عواملی موجب دهیدراته شدن پوست میشود؟
آسیب به سد دفاعی پوست یا لایه شاخی پوست که سبب افزایش تبخیر رطوبت از پوست میشود مهمترین علت دهیدراته شدن پوست است. به طور کلی عوامل زیر در دهیدراته شدن پوست نقش دارند:
- لایه برداری بیش از حد از پوست(در اغلب موارد علت آسیب به سد دفاعی پوست همین عامل است)
- خشک کردن بیش از حد پوست با استفاده از شوینده های قوی مانند صابون های با PH بالا ، فوم و ژل های شست و شو
- داروهای موضعی درمان آکنه
- تونرهای حاوی الکل
- عدم محافظت از پوست در برابر آفتاب
- استفاده روزانه از ترکیبات اسیدی مانند اسکوربیک اسید و ال- اسکوربیک اسید
- استفاده از روغن های حاوی اسانس مرکبات
- استفاده از روغن های (essential oils)
- استفاده از رتینوئیدها(شامل همه مشتقات ویتامین A مانند رتینول ، تریتینوئین و …)
- شست و شوی صورت با آب داغ
- نوشیدن الکل
- سیگار کشیدن
- استفاده از محصولات حاوی عطرهای مصنوعی
- آب و هوای خشک (کمبود رطوبت هوا ، اقلیم خشک و آب و هوای فصول سرد)
- پرواز طولانی مدت با هواپیما(بیش از ۵ ساعت)
- استفاده از لایه بردارهای شیمیایی (زمانی که بیش از حد انجام شود)
- سیستم های گرمایشی و سرمایشی
- استفاده از درمارولرهای خانگی
- استفاده نکردن از مرطوب کننده
درمان پوست دهیدراته
مطالعات نشان میدهد یک درمان خوب برای هر وضعیت پوستی از جمله پوست دهیدراته پر کردن پوست با همان موادی است که پوست با کمبود آن مواجه است. میدانیم بخش عمده چربی لایه محافظ یا سد دفاعی پوست از سراماید، کلسترول و اسیدهای چرب ضروری تشکیل شده است. استفاده از این ترکیبات یا ترکیباتی که تولید این مواد را در پوست افزایش میدهد اساس درمان پوست دهیدراته است. مهم ترین ترکیبات برای درمان پوست دهیدراته عباتند از:
۱. سرامیدها
سرامیدها فراوانترین بخش مایع بین سلولی لایه شاخی را تشکیل میدهند، تقریبا ۵۰٪ چربی لایه محافظ پوست از سرامیدها تشکیل شده است. همچنین یکی از دلایل اصلی دهیدراته شدن پوست کمبود سراماید در لایه شاخی پوست است.
۲. اسیدهای چرب
دومین ترکیبی که بخش عمده لایه چربی محافظ پوست را تشکیل میدهد اسیدهای چرب هستند. مطالعات نشان داده استفاده از اسید چرب لینولئیک اسید میتواند برای پوست مفید باشد. همچنین مطالعات معتبری نشان دادهاند در پوست افراد مبتلا به آکنه کمبود نوعی اسید چرب ضروری به نام linoleic acid -لینولئیک اسید- مشاهده میشود.
۳.فاکتورهای مرطوبکننده طبیعی پوست(NMF)
علاوه بر ماتریکس لیپید لایه شاخی پوست از بخش دیگری تشکیل شده با نام فاکتورهای مرطوبکننده طبیعی پوست (natural moisturizing factor یا به اختصار NFM) که شامل ۴۰٪ اسیدهای آمینه، ۱۲٪ سدیم پی سی ای(PCA)،حدود ۹٪ گلیسرول و ۸.۵٪ اوره است. تمام این ترکیبات دارای خاصیت حفظ آب و رطوبت در خود هستند که این ویژگی در حفظ رطوبت و سلامت و بهبود عملکرد لایه شاخی نقش اساسی دارد.
۴. اوره
اوره نیز یکی از ترکیبات فاکتورهای مرطوبکننده طبیعی پوست یا NMF است. به دلیل خاصیت لایهبرداری ملایم این ترکیب با نفوذ به پوست به طور عمقی پوست را آبرسانی میکند.
۵. هیالورونیک اسید
مانند اوره، هیالورونیک اسید نیز یکی از اجزای فاکتورهای مرطوب کننده طبیعی پوست است. این ترکیب یک آبرسان و جاذب آب موثر است.
۶. روغن اسکوالن (Squalane Oil)
حدود ۱۰ تا ۱۶ درصد از ماتریکس لیپید پوست از روغن اسکوالن تشکیل شده است. این روغن به خوبی جذب پوست شده و به هیچ عنوان باعث تحریک و آزردگی پوست نمیشود و با ایجاد یک لایه محافظ روی سطح پوست مانع از خروج رطوبت از آن میشود.
۷. نیاسینامید
مهمترین ویژگی نیاسین آمید توانایی آن در بهبود عملکرد سد دفاعی پوست یا Skin Barrier است. در واقع نیاسین آمید با افرایش تولید سرامید موجب بهبود عملکرد لایه شاخی و ترمیم پوست میشود. چنان که خواندید سرامید یکی از موثرترین ترکیبات در عملکرد لایه شاخی پوست است.
۸. مسدودکنندهها یا امولینتها
این ترکیبات در دسته مرطوبکنندهها قرار دارند که یا تشکیل یک لایه روی سطح پوست رطوبت را در پوست به دام انداخته و از خروج رطوبت از آن جلوگیری میکند.
یکی از قدیمیترین و محبوبترین و شاید موثرترین ترکیبات مسدود کننده وازلین یا ژله پترولیوم است که تا ۹۸٪ از خروج رطوبت پوست جلوگیری میکند.
خط آخر …
در آخر توصیه میکنیم تا حدامکان با پوست دهیدراته خود با ملایمت و نرمی رفتار کنید. در طول درمان پوست دهیدراته خود با لایه شاخی آسیب دیده پوست مانند یک زخم باز رفتار کنید که البته چندان هم دور از واقعیت نیست. درمان پوست دهیدراته حدود ۲۸ روز یا شاید حتی بیشتر زمان نیاز دارد تا گردش سلولی اتفاق بیفتد و لایه سلولی جدید جایگزین لایه قبلی شود.