از بزرگترین دغدغه‌های افراد، شایعاتی است که درباره عوارض لیزر موهای زائد و سرطان شنیده‌اند. اما واقعیت این است که این ترس‌ها بیشتر از اینکه واقعی باشند، شایعه هستند. مشکل اصلی اینجاست که ما اغلب فرق بین نورهای مختلف را نمی‌دانیم.
نوری که در دستگاه لیزر استفاده می‌شود، با آن اشعه‌های خطرناکی که در ذهن ماست، زمین تا آسمان فرق دارد. در این مقاله می‌خواهیم بدون استفاده از کلمات سخت و پیچیده پزشکی، مثل یک دوست آگاه برایتان توضیح دهیم که چرا این نگرانی‌ها بی‌دلیل هستند و چرا می‌توانید با خیال راحت به کلینیک زیبایی بروید.
دلیل اول: جنس نور لیزر با اشعه‌های خطرناک فرق دارد
مهم‌ترین چیزی که باید بدانید این است که در دنیای فیزیک، همه نورها و اشعه‌ها زور و قدرت یکسانی ندارند. اشعه‌هایی که خطرناک هستند و باعث سرطان می‌شوند مثل اشعه ایکس که در عکس‌برداری استخوان استفاده می‌شود آنقدر پرزور هستند که می‌توانند وارد سلول‌های بدن شوند و ساختار اصلی آن‌ها را خراب کنند.
اما نور لیزر از جنس نورهای “بی‌خطر” است. اگر بخواهیم ساده بگوییم، نور لیزر بیشتر شبیه به نور یک چراغ‌قوه بسیار قوی است تا اشعه‌های رادیواکتیو. زور و انرژی نور لیزر فقط در حدی است که گرما ایجاد کند. این نور اصلاً آن قدرتی را ندارد که بخواهد وارد هسته سلول‌های شما شود و آن‌ها را سرطانی کند. پس خیالتان راحت باشد، اگر نگران عوارض لیزر موهای زائد و سرطان هستید، باید بدانید لیزر ذاتاً ابزار خطرناکی نیست.
وقتی تصمیم می‌گیرید لیزر کنید، ممکن است از اطرافیان بشنوید که “نکن! این کار خطرناک است”. یکی از بزرگترین دغدغه‌های افراد، شایعاتی است که درباره عوارض لیزر موهای زائد و سرطان شنیده‌اند. اما واقعیت این است که این ترس‌ها بیشتر از اینکه واقعی باشند، شایعه هستند. مشکل اصلی اینجاست که ما اغلب فرق بین نورهای مختلف را نمی‌دانیم. نوری که در دستگاه لیزر استفاده می‌شود، با آن اشعه‌های خطرناکی که در ذهن ماست، زمین تا آسمان فرق دارد. در این مقاله می‌خواهیم بدون استفاده از کلمات سخت و پیچیده پزشکی، مثل یک دوست آگاه برایتان توضیح دهیم که چرا این نگرانی‌ها بی‌دلیل هستند و چرا می‌توانید با خیال راحت به کلینیک زیبایی بروید.
دلیل دوم: لیزر اصلاً به داخل بدن نفوذ نمی‌کند
یکی از ترس‌های بزرگ خانم‌ها این است که نکند لیزر به تخمدان، رحم یا بقیه اعضای داخلی بدن آسیب بزند و باعث مریضی یا نازایی شود. برای اینکه خیالتان راحت شود باید بدانید که نور لیزر خیلی سطحی است. این نور طوری ساخته شده که فقط چند میلی‌متر (کمتر از نیم سانتی‌متر) داخل پوست می‌رود و همان‌جا تمام می‌شود. پوست ما، لایه‌های چربی زیر آن و ماهیچه‌ها مثل یک دیوار بسیار ضخیم و محکم عمل می‌کنند.
اعضای داخلی بدن شما در عمق خیلی زیادی پشت این دیوار قرار دارند و نور لیزر هیچ راهی برای رد شدن از این دیوار ضخیم و رسیدن به آن‌ها ندارد. پس اینکه بگوییم لیزر باعث کیست یا سرطان رحم می‌شود، مثل این است که بگوییم نور لامپ اتاق از دیوار عبور می‌کند و همسایه را اذیت می‌کند؛ همانقدر که این حرف غیرممکن است، آسیب لیزر به اعضای داخلی هم غیرممکن است.
دلیل سوم: لیزر فقط رنگ سیاه مو را می‌شناسد
دستگاه لیزر خیلی هوشمند است و کورکورانه عمل نمی‌کند. بیایید یک مثال ساده بزنیم؛ فرض کنید دو بادکنک دارید، یک بادکنک سفید که داخلش یک بادکنک سیاه قرار دارد. اگر به این بادکنک‌ها نور لیزر بتابانید، نور از بادکنک سفید پوست شما رد می‌شود و فقط بادکنک سیاه ریشه مو را می‌ترکاند، چون لیزر فقط جذب رنگ تیره می‌شود. این دقیقاً همان کاری است که روی بدن شما انجام می‌شود. دستگاه لیزر طوری تنظیم شده که فقط رنگدانه سیاه ریشه مو را پیدا کند و بسوزاند.
این دستگاه کاری به بقیه سلول‌های پوست، گوشت یا خون شما ندارد چون رنگ آن‌ها را نمی‌شناسد. به همین دلیل است که فقط موها از بین می‌روند و بقیه قسمت‌های بدن سالم می‌مانند. وقتی دستگاه فقط دنبال ریشه مو می‌گردد، چطور می‌تواند باعث سرطان شود؟
دلیل چهارم: سخت‌گیرترین سازمان‌های بهداشتی جهان آن را تایید کرده‌اند
حتماً اسم سازمان غذا و داروی آمریکا یا همان FDA را شنیده‌اید. این سازمان در دنیا معروف است به اینکه بسیار سخت‌گیر است و مو را از ماست بیرون می‌کشد. هیچ دستگاه پزشکی و زیبایی نمی‌تواند وارد بازار شود مگر اینکه از هفت‌خوان این سازمان رد شده باشد.
دستگاه‌های لیزر سال‌های سال است که تاییدیه این سازمان را دارند. اگر حتی یک مدرک کوچک وجود داشت که نشان می‌داد رابطه‌ای بین عوارض لیزر موهای زائد و سرطان وجود دارد، این سازمان بلافاصله استفاده از آن را در کل دنیا ممنوع می‌کرد و درِ تمام شرکت‌های سازنده را می‌بست. اینکه می‌بینید بعد از گذشت این همه سال، هنوز هم لیزر به عنوان روش استاندارد در آمریکا و اروپا استفاده می‌شود، یعنی دانشمندان و پزشکان ارشد دنیا ایمن بودن آن را صد در صد تضمین کرده‌اند.
دلیل پنجم: در این ۳۰ سال هیچکس با لیزر سرطان نگرفته است
لیزر موهای زائد چیز جدیدی نیست که بگوییم “هنوز معلوم نیست در آینده چه می‌شود”. این تکنولوژی از دهه ۹۰ میلادی، یعنی حدود ۳۰ سال پیش وارد بازار شده است. در این سه دهه، صدها میلیون نفر در سراسر جهان (از جمله بازیگران، مدل‌ها و مردم عادی) بارها و بارها لیزر کرده‌اند.
اگر قرار بود لیزر سرطان‌زا باشد، الان باید بیمارستان‌ها پر از کسانی بود که به خاطر لیزر مریض شده‌اند و اخبار پر از گزارش‌های ترسناک می‌شد. اما در واقعیت، هیچ گزارش علمی و پزشکی‌ای وجود ندارد که نشان دهد کسانی که لیزر کرده‌اند بیشتر از بقیه مریض شده‌اند. تاریخ و تجربه ۳۰ ساله نشان داده که این روش کاملاً بی‌خطر است.
دلیل ششم: متخصصان سرطان پوست خودشان لیزر را پیشنهاد می‌کنند
جالب است بدانید پزشکانی که تخصصشان درمان سرطان پوست است، نه تنها با لیزر مخالف نیستند، بلکه می‌گویند لیزر از روش‌های دیگر امن‌تر است. بنیاد سرطان پوست که کارش تحقیق درباره این بیماری است، اعلام کرده که دشمن اصلی پوست شما “آفتاب” و دستگاه‌های سولاریوم است، نه لیزر.
اشعه خورشید اشعه خطرناکی به نام UV دارد که پوست را پیر و بیمار می‌کند، اما دستگاه‌های لیزر اصلاً این اشعه خطرناک را ندارند. در واقع، خطر یک ساعت خوابیدن زیر آفتاب برای برنزه شدن، صدها برابر بیشتر از تمام جلسات لیزری است که در طول عمرتان انجام می‌دهید.
دلیل هفتم: لیزر کاری به ژنتیک و هسته سلول ندارد
برای اینکه یک سلول سرطانی شود، باید به مرکز فرماندهی آن سلول (که به آن DNA یا ژنتیک می‌گوییم) آسیب برسد. اما لیزر اصلاً با مرکز فرماندهی سلول کاری ندارد. همانطور که گفتیم، لیزر فقط رنگدانه‌ها را داغ می‌کند.
این گرما آنقدر سریع و لحظه‌ای است که فقط فرصت می‌کند پیاز مو را بسوزاند و اصلاً وقت نمی‌کند به جاهای دیگر سلول آسیب بزند. مثل این است که شما کت‌تان آتش بگیرد؛ کت می‌سوزد اما خودتان سالم می‌مانید. در لیزر هم پوشش رنگی مو از بین می‌رود اما هسته سلول که حاوی اطلاعات حیاتی بدن شماست، کاملاً دست‌نخورده و سالم باقی می‌ماند.
دلیل هشتم: دستگاه‌ها سیستم خنک‌کننده قوی دارند
دستگاه‌های لیزر جدید فقط یک پرتو نور نیستند، بلکه مجهز به کولر گازی‌های خیلی قوی هستند! حتماً دیده‌اید که موقع لیزر باد سردی به پوستتان می‌خورد یا سر دستگاه یخ است. این سیستم خنک‌کننده (کولینگ) برای این است که مطمئن شوند پوست شما حتی ذره‌ای آسیب نمی‌بیند.
این سرما باعث می‌شود سطح پوست خنک بماند و فقط گرمای لیزر به عمق پوست (جایی که ریشه مو هست) برود. وجود این سیستم‌های پیشرفته نشان می‌دهد که سازندگان دستگاه چقدر روی سلامت پوست حساس هستند. این خنک‌کننده جلوی هرگونه التهاب یا سوختگی که ممکن است برای پوست مضر باشد را می‌گیرد.
دلیل نهم: مقایسه اشتباه لیزر با عکس‌برداری پزشکی
خیلی‌ها فکر می‌کنند چون در بیمارستان می‌گویند زیاد عکس‌برداری نکنید ضرر دارد پس لیزر هم که نور دارد ضرر دارد. اما این مقایسه کاملاً اشتباه است. دستگاه‌هایی مثل سی‌تی اسکن یا رادیولوژی از اشعه‌هایی استفاده می‌کنند که از بدن رد می‌شوند و اگر زیاد تکرار شوند خطرناکند. اما لیزر، همانطور که گفتیم، فقط نور متمرکز است. لیزر بیشتر شبیه به دستگاه سونوگرافی است که برای زنان باردار هم استفاده می‌شود و کاملاً بی‌خطر است.
انرژی لیزر میلیاردها بار ضعیف‌تر از انرژی دستگاه‌های رادیولوژی است و اصلاً در آن دسته‌بندی قرار نمی‌گیرد. شما می‌توانید هر ماه لیزر کنید و هیچ نگرانی‌ای از بابت “تجمع اشعه” در بدن نداشته باشید.
دلیل دهم: لیزر، نورِ تصفیه شده است (بدون اشعه‌های مضر خورشید)
شاید بپرسید “اگر نور خورشید سرطان‌زاست، چرا نور لیزر نیست؟”. جواب ساده است: نور خورشید یک بسته کامل است که داخلش هم نور مفید دارد و هم نور مضر (مثل اشعه فرابنفش یا UV). اما دستگاه لیزر مثل یک فیلتر تصفیه آب عمل می‌کند.
دانشمندان دستگاه را طوری ساخته‌اند که تمام بخش‌های مضر و خطرناک نور را حذف کرده و دور ریخته‌اند و فقط و فقط آن بخشی از نور را نگه داشته‌اند که برای سوزاندن مو لازم است. دستگاه‌های لیزر استاندارد، صفر درصد اشعه UV دارند. پس خطراتی مثل لک‌های خطرناک یا خال‌های بدخیم که آفتاب ایجاد می‌کند، در لیزر وجود ندارد چون اصلاً آن بخشِ بدِ نور در دستگاه وجود ندارد.
پاسخ به سوالات متداول شما
در اینجا به چند سوالی که احتمالاً ته دلتان مانده و رویتان نمی‌شود بپرسید، خیلی خودمانی پاسخ می‌دهیم. اول از همه درباره لیزر بیکینی و نازایی؛ خیالتان راحت باشد، همانطور که گفتیم لیزر حتی از پوست رد نمی‌شود، چه برسد به اینکه بخواهد به تخمدان‌ها برسد، پس هیچ ربطی به بچه‌دار شدن ندارد.
سوال بعدی درباره لیزر زیر بغل و غده‌های لنفاوی یا سینه است؛ این هم شایعه است. غده‌های بدن در عمق هستند و لیزر فقط سطح پوست را قلقلک می‌دهد! در مورد خال‌ها هم باید بگوییم لیزر خال را سرطانی نمی‌کند، اما چون خال رنگش تیره است ممکن است بسوزد و زخمی شود، برای همین اپراتور روی خال را می‌پوشاند.
توصیه‌هایی برای انتخاب دستگاه و کلینیک
درست است که خودِ لیزر سرطان‌زا نیست، اما مثل هر کار دیگری باید کار را به کاردان سپرد. یکی از سوالات رایج این است که لیزر شاتی بهتره یا رولی واقعیت این است که هر دو روش اگر توسط دستگاه‌های استاندارد انجام شوند، کاملاً ایمن هستند و هیچکدام خطر سرطان ندارند.
تفاوت اصلی در راحتی شما و نوع پوستتان است، نه در ایمنی. مهم این است که به جای آرایشگاه‌ها یا مراکز نامعتبر، به کلینیک‌هایی بروید که تابلوی پزشک دارند. فرقی نمی‌کند کجا زندگی می‌کنید، چه در تهران باشید، چه دنبال یک مرکز خوب لیزر مشهد یا اصفهان باشید، قانون یکی است: حتماً مطمئن شوید اپراتور عینک مخصوص به چشمتان بزند و دستگاه استاندارد باشد. با رعایت همین چند نکته ساده، دیگر هیچ نگرانی‌ای باقی نمی‌ماند.
حرف آخر
با خواندن این ۱۰ دلیل، امیدواریم که نگرانی‌هایتان برطرف شده باشد. لیزر موهای زائد یک تکنولوژی امن، تست شده و تایید شده توسط علم است که میلیون‌ها نفر در دنیا از آن استفاده می‌کنند. قصه سرطان‌زا بودن لیزر، فقط یک افسانه ترسناک است که هیچ پایه و اساس علمی ندارد. پس اجازه ندهید شایعات بی‌اساس شما را از داشتن پوستی نرم و راحت شدن از شر ژیلت و اپیلاسیون محروم کند. با خیال راحت به یک مرکز معتبر بروید و به زیبایی خودتان برسید.